อำเภอเมืองนครพนม

“เมืองนครพนม” จากหลักฐานทางประวัติศาสตร์ สรุปได้ความว่าเป็นชุมชน ที่สืบเนื่องมาจากนครอาณาจักรศรีโคตรบูรณ์ซึ่งแต่เดิมตั้งอยู่ฝั่งซ้ายของแม่น้ำโขงและได้ย้ายมาตั้งอยู่ฝั่งขวาของแม่น้ำโขงในรัชสมัยสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช ครั้นเมื่อปี พ.ศ. ๒๔๓๗ ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวได้ทรงปรับปรุงระเบียบการปกครองโดยแบ่งหัวเมืองต่าง ๆ ตั้งเป็นมณฑล เมือง (จังหวัด) และเมืองนครพนมได้รับการจัดตั้งเป็นอำเภอชื่อ”อำเภอเมืองนครพนม” ต่อมาในปี พ.ศ. ๒๔๖๐ได้เปลี่ยนชื่อเป็น “อำเภอหนองบึก” ตามหลักฐานประวัติศาสตร์สันนิษฐานว่า เนื่องจากที่ตั้งที่ว่าการอำเภอเมือง ซึ่งอยู่ใกล้กับ “หนองบึก”ซึ่งเป็นหนองที่เจ้าเมืองในสมัยก่อนได้เคยเอาปลาบึกมาปล่อยเลี้ยงไว้ ครั้นเมื่อ พ.ศ. ๒๔๘๑ ทางราชการมีนโยบายเปลี่ยนชื่ออำเภอซึ่งเป็นที่ตั้งของศาลากลางจังหวัดให้เป็นอำเภอเมืองทั้งหมด “อำเภอหนองบึก” จึงได้กลับมาใช้ชื่อ “อำเภอเมืองนครพนม” ตั้งแต่นั้นเป็นต้นมาจนถึงปัจจุบันโดยมีพระ ราชกิจภักดีเป็นนายอำเภอเมืองคนแรก (พ.ศ. ๒๔๓๗ – ๒๔๔๑) และนายอำเภอเมืองนครพนมคนปัจจุบันคือ นายยงยุทธ นุกิจรังสรรค์ นับเป็นนายอำเภอเมืองนครพนมคนที่ ๓๖

อำเภอเมืองนครพนมมีเนื้อที่ประมาณ ๘๕๓.๒๐ ตารางกิโลเมตร หรือประมาณ ๕๕๑,๒๕๐ ไร่ มีแม่น้ำและแหล่งน้ำที่สำคัญ คือ แม่น้ำโขง ห้วยบังกอและห้วยบังฮวก