หลวงปู่อุปสมบท เมื่อวันที่ 17 เดือนเมษายน พ.ศ. 2488 ทีวัดโพธิ์ชัย ตำบลนาแก อำเภอนาแก จังหวัดนครพนม ในปี 2490 สอบได้ น.ธ. เอก สำนักเรียนวัดพระพุทธบาทจอมทอง อำเภอนาแก จังหวัดนครพนม หลวงปู่ได้สร้างศาสนวัตถุในวัดธาตุมหาชัย อาทิ อุโบสถ์ (ซึ่งได้รับพระบรมราชานุญาตพระปรมาภิไธย ภ.ป.ร. ประดิษฐานที่หน้าอุโบสถ์ เมื่อปี 2527) กุฏิสงฆ์ ศาลาการเปรียญ หอสมุด ศาลาปฏิบัติธรรม ปอพระไตรปิฎก ปอระฆัง รวมทั้งศาลากลางน้ำกำแพงวัด ถนนคอนกรีตภายในวัด ถังเก็บน้ำฝน ห้องน้ำ ห้องสุขา จำนวน 20 ห้อง และยังมีเสนาสนะต่าง ๆ อีกมากมาย
เมื่อปี พ.ศ. 2509 หลวงปู่ได้เป็นเจ้าอาวาสวัดโฆษการาม (วัดธาตุมหาชัย ในปัจจุบัน) พร้อมทั้งเป็นเจ้าคณะตำบลมหาชัย ปี พ.ศ. 2519 เป็นพระอุปัชฌาย์ และต่อมาในปี 2531 ได้ เป็นเจ้าคณะอำเภอปลาปาก จะกระทั่งปัจจุบัน
หลวงปู่ได้จัดตั้งสำนักเรียนทั้งแผนกธรรมและบาลี และจัดตั้งมูลนิธิบำรุงการศึกษาพระปริยัติธรรมขึ้นที่วัดธาตุมหาชัย ตำบลมหาชัย อำเภอปลาปาก จังหวัดนครพนม
เมื่อปี พ.ศ. 2527 หลวงปู่ได้สร้างวัดป่าอรัญญคาม เพื่อเป็นสถานที่ฝึกปฏิบัติธรรมขึ้นและเป็นศูนย์รวมการเผยแผ่พุทธธรรม โดยมีการอบรมปฏิบัติธรรมกรรมฐาน ทุกๆ ปี ระหว่าเดือนธันวาคม ถึง เดือนมกราคม และเดือนพฤษภาคมถึงเดือนมิถุนายน ในช่วงเทศกาลเข้าพรรษาจะมีการฝึกปฏิบัติวิปัสสนากรรมฐานแก่ผู้เข้ารับการฝึกอบรมตลอดไตรมาสในปี 2531 หลวงปู่ได้เป็นประธานกรรมการสอบธรรมสนามหลวง อำเภอปลาปาก มาจนถึงปัจจุบัน นอกจากนี้แล้วหลวงปู่ยังได้ร่วมมือกับคณะสงฆ์และทางราชการ ในการอบรมประชาชนตามหมู่บ้านต่าง ๆ ในเขตปกครองและร่วมกับหน่วยงานของทางราชการตามโครงการหมู่บ้านแผ่นดินธรรมแผ่นดินทองหลวงปู่ได้เป็นพระธรรมทูตประจำอำเภอปลาปาก ปละในปี พ.ศ. 2535 หลวงปู่ได้รับแต่งตั้งเป็นหัวหน้าหน่วยพระธรรมทูตฝ่ายกำกับการอำเภอปลาปาก
หลวงปู่ได้รับพระราชทานสมณศักดิ์เป็นพระครูสัญญาบัตรชั้นตรีที่ พระครูสุนทรธรรมโฆษิต เมื่อปี พ.ศ. 2518 ในปี พ.ศ. 2520 ได้รับพระราชทานสมณศักดิ์ เป็นพระครูสัญญาบัตรชั้นโท ห ต่อมาในปี พ.ศ. 2528 ได้รับพระราชทานสมณศักดิ์ เป็นพระครูสัญญาบัตรชั้นเอก และในวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2535 หลวงปู่คำพัน โฆสปญฺโญ ได้รับพระราชทานสมณศักดิ์เป็นพระราชาคณะที่ พระสุนทรธรรมากร
